ELEKTRON TIJORATDA TO‘LOV XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHDA BLOKCHEYN TEXNOLOGIYALARINING O‘RNI

ELEKTRON TIJORATDA TO‘LOV XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHDA BLOKCHEYN TEXNOLOGIYALARINING O‘RNI

Authors

  • Yuldashev Shodiyor Shuxrat o‘g‘li Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti To‘rtkul fakulteti assisenti.
  • Mirzaliyev Umrbek Maxmud o‘g‘li Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti To‘rtkul fakulteti Axborot tizimlari va texnologiyalari yoʻnalish talabasi.

Keywords:

elektron tijorat, blokcheyn, to‘lov xavfsizligi, kriptografiya, raqamli tranzaksiyalar, kiberxavfsizlik, smart-kontraktlar.

Abstract

Ushbu maqolada elektron tijorat jarayonlarida to‘lov xavfsizligini ta’minlashda blokcheyn texnologiyalarining o‘rni tahlil qilinadi. Raqamli iqtisodiyotning jadal rivojlanishi fonida onlayn tranzaksiyalarning xavfsizligi, shaffofligi va ishonchliligini oshirish eng muhim masalalardan biridir. Blokcheynning markazlashmagan tuzilmasi, kriptografik himoya mexanizmlari va o‘zgarmas ma’lumotlar bazasi elektron tijoratning zamonaviy xavfsizlik talablari bilan uyg‘unlashib, firibgarliklar, kiberhujumlar va tranzaksiya manipulyatsiyalarini kamaytirishga xizmat qiladi. Tadqiqotda mavjud ilmiy manbalar, amaliy yechimlar va elektron savdo platformalaridagi real misollar asosida blokcheynning to‘lov xavfsizligiga qo‘shadigan hissasi yoritiladi.

References

1. Nakamoto, S. (2008). Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System.

2. Swan, M. (2015). Blockchain: Blueprint for a New Economy. O‘Reilly Media.

3. Crosby, M., et al. (2016). Blockchain Technology: Beyond Bitcoin. Applied Innovation Review.

4. Tapscott, D., & Tapscott, A. (2017). Blockchain Revolution.

5. OECD (2023). Digital Trade and Blockchain Security Report.

6. UNCTAD (2022). E-commerce and Development Report.

7. PwC (2020). Global Blockchain Survey.

8. IBM Report (2021). Blockchain in Digital Payments.

9. Statista (2023). E-commerce Fraud Statistics.

10. McKinsey (2022). The Future of Digital Payments.

Downloads

Published

2025-12-03

How to Cite

Shodiyor Shuxrat o‘g‘li , Y., & Umrbek Maxmud o‘g‘li , M. (2025). ELEKTRON TIJORATDA TO‘LOV XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHDA BLOKCHEYN TEXNOLOGIYALARINING O‘RNI. SCHOLAR, 3(14), 137–148. Retrieved from https://scholar-journal.org/index.php/scholar/article/view/110

Issue

Section

Articles
Loading...